|
การสร้างสรรค์เรื่องเล่าเพื่อสื่อสารอาหารอัตลักษณ์ชนชาติจีนส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนและการท่องเที่ยวเส้นทางเชื่อมโยงจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดตรัง |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | เมธาวี จำเนียร |
| Title | การสร้างสรรค์เรื่องเล่าเพื่อสื่อสารอาหารอัตลักษณ์ชนชาติจีนส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนและการท่องเที่ยวเส้นทางเชื่อมโยงจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดตรัง |
| Contributor | ตมิสา ทิพยะ, จุรีภรณ์ นวนมุสิก |
| Publisher | สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย |
| Publication Year | 2568 |
| Journal Title | วารสารวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย |
| Journal Vol. | 20 |
| Journal No. | 74 |
| Page no. | 82 |
| Keyword | เรื่องเล่า, อาหารอัตลักษณ์ชนชาติจีน, เศรษฐกิจชุมชน, การท่องเที่ยว |
| URL Website | https://so05.tci-thaijo.org/index.php/researchjournal-lru |
| Website title | วารสารวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย |
| ISSN | 2774-1109 |
| Abstract | งานวิจัยชิ้นนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาบริบทที่มาและอัตลักษณ์อาหารชนชาติจีนเส้นทางเชื่อมโยงจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดตรัง และ 2) เพื่อสร้างสรรค์เรื่องเล่าอัตลักษณ์อาหารชนชาติจีนส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนและการท่องเที่ยวเส้นทางเชื่อมโยงจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดตรัง งานวิจัยครั้งนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพใช้การสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญคือ หน่วยงานภาครัฐ/ภาคเอกชนและปราชญ์ชุมชน จำนวน 20 คน และผู้ประกอบการร้านอาหารชนชาติจีนจำนวน 7 คน จาก 8 ร้านอาหารอัตลักษณ์ โดยจำแนกเป็นอาหารคาวและหวาน ในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดตรัง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง อำเภอนาบอน จังหวัดนครศรีธรรมราชและอำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช โดยในอำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราชเป็นร้านอาหารเดียวที่มีทั้งอาหารคาวและหวาน เครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล ประกอบด้วย แบบบันทึกผลการวิเคราะห์ข้อมูล แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง และแบบบันทึกผลการสังเกตการณ์ การเก็บรวบรวมข้อมูลรวบรวมจากการลงพื้นที่ภาคสนาม และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการถอดรหัส (Coding analysis) จากประเด็นคำถามที่กำหนดไว้ แล้วพิจารณาความสอดคล้องและสรุปเป็นประเด็นตามวัตถุประสงค์ ผลการวิจัย พบว่า 1) ชาวจีนจำนวนมากเข้ามาเมืองไทยเพื่อการแสวงโชค โดยชาวจีนเข้ามา ณ จังหวัดตรังในสมัยรัชกาลที่ 3 และโดยเฉพาะในสมัยรัชกาลที่ 5 มาใช้แรงงานทำรางรถไฟสายตรังและตั้งรกรากอยู่ต่อ นอกจากนี้ ชาวจีนยังมาทำเหมืองดีบุก ณ อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง และทำสวนยางพาราในอำเภอนาบอน จังหวัดนครศรีธรรมราช ชาวจีนจึงตั้งรกรากตามพื้นที่ที่รถไฟแล่นผ่านเช่นเดียวกับที่อำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช ทำให้มีการผสมผสานทางวัฒนธรรมทั้งกับชาวจีนต่างชาติพันธุ์และกับคนไทยในท้องถิ่น รวมถึงบริบทที่มาอาหารชนชาติจีน ที่ชาวจีนนำมาผสมผสานกับวัฒนธรรมทางอาหารของประเทศไทยในแต่ละพื้นที่ ซึ่งมีผลต่ออัตลักษณ์อาหารชนชาติจีนทั้งที่มีความเหมือนและความต่างของเมนูและความเชื่อเกี่ยวกับอาหาร เช่น หมูย่างนิยมในจังหวัดตรัง และขาหมูต้มหรือตุ๋นนิยมในจังหวัดครศรีธรรมราช หรือการรับประทานเส้นหมี่หนำเหลี่ยวในวันเผาศพ ในจังหวัดตรัง และการไม่นิยมรับประทานเมนูที่เป็นเส้นในวันเผาศพของจังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นต้นอย่างไรก็ตาม ถึงแม้จะมีการปรับเปลี่ยน ดัดแปลง และผสมกลมกลืนของอาหารชนชาติจีนแต่ละชนชาติและอาหารไทย หากแต่ยังสะท้อนชาติพันธุ์ ความเชื่อ ภูมิศาสตร์ที่มา ประเพณีและอาชีพของชาวจีนแต่ละชาติพันธุ์ 2) การสร้างสรรค์เรื่องเล่าอาหารชนชาติจีนภายใต้การวิจัย ทำให้ได้ชุดข้อมูลตั้งต้นของแต่ละร้านอาหารชนชาติจีน ซึ่งประกอบด้วย ระยะเวลาการเปิดร้าน เมนูที่เป็นอัตลักษณ์ กรรมวิธี วิธีการนำเสนออาหารและประโยชน์ของอาหาร คณะผู้วิจัยได้สังเคราะห์กลยุทธ์การสร้างสรรค์เนื้อหาโดยการเล่าเรื่องมุ่งเน้นอาหารที่เป็นอัตลักษณ์ของแต่ละร้าน ภูมิปัญญาและคุณค่าจากอาหารชนชาติจีน กลยุทธ์การเล่าเรื่องด้วย อัตลักษณ์ความเป็นจีน และกลยุทธ์การเล่าเรื่องเชื่อมโยงกับเอกลักษณ์เชิงพื้นที่และการท่องเที่ยว |
