|
ข้อเสนอการตรวจชำระวรรณคดีบาลีที่แต่งในประเทศไทย: กรณีศึกษาเรื่อง ชาลีกณฺหาภิเสก สำนวนอุพฺพิเสก |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | พระมหากวีศักดิ์ วาปีกุลเศรษฐ์ |
| Title | ข้อเสนอการตรวจชำระวรรณคดีบาลีที่แต่งในประเทศไทย: กรณีศึกษาเรื่อง ชาลีกณฺหาภิเสก สำนวนอุพฺพิเสก |
| Contributor | เจียระไน วิทิตกูล |
| Publisher | คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร |
| Publication Year | 2569 |
| Journal Title | ดำรงวิชาการ |
| Journal Vol. | 25 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 167-200 |
| Keyword | ชาลีกณฺหาภิเสก, การตรวจชำระเชิงวิพากษ์, การวิพากษ์ตัวบท, วรรณคดีบาลีในประเทศไทย |
| URL Website | https://so01.tci-thaijo.org/index.php/damrong |
| ISSN | 3027-6012 |
| Abstract | ชาลีกณฺหาภิเสกว่าด้วยการแต่งงานกันระหว่างพระชาลีและพระนางกัณหาหลังพระเวสสันดรสิ้นพระชนม์ เอกสารตัวเขียนของวรรณคดีเรื่องนี้แพร่หลายในทุกภูมิภาคของประเทศไทย ปัจจุบันพบ 16 ฉบับแต่งเป็นภาษาบาลีและอีก 39 ฉบับแต่งเป็นสองภาษาคือภาษาบาลีร่วมกับภาษาถิ่น ฉบับภาษาบาลีมี 2 สำนวน คือ สำนวนอุพฺพิเสกและสำนวนกณฺฑํ สำนวนใดสำนวนหนึ่งอาจเป็นต้นเค้าของฉบับสองภาษา หากแต่ทั้งสองสำนวนยังไม่มีการตรวจชำระเชิงวิพากษ์มาก่อน ทั้งนี้ ฉบับภาษาบาลีในเอกสารตัวเขียนในประเทศไทยมีลักษณะภาษาบาลีต่างจากภาษาบาลีมาตรฐาน บทความนี้จึงมุ่งเสนอแนวทางการตรวจชำระวรรณคดีบาลีที่แต่งขึ้นในประเทศไทย โดยใช้กรณีศึกษาจากชาลีกณฺหาภิเสกสำนวนอุพฺพิเสก ผลการศึกษามุ่งแสดงให้เห็นว่าภาษาบาลีที่ต่างจากภาษาบาลีมาตรฐานไม่ได้เป็นภาษาบาลีที่ผิดพลาด จึงควรตรวจชำระโดยรักษาความเป็นภาษาบาลีดังกล่าวไว้เพื่อให้ใกล้เคียงกับตัวบทดั้งเดิมของผู้ประพันธ์มากที่สุดตามแนวคิดของทฤษฎีการวิพากษ์ตัวบท |