|
ปัญหากฎหมายว่าด้วยการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งภายใต้สัญญารับขนคนโดยสารทางทะเล |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | ปัญหากฎหมายว่าด้วยการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งภายใต้สัญญารับขนคนโดยสารทางทะเล |
| Creator | ณัฐณิชา ภูชงค์ |
| Contributor | พิมพ์กมล กองโภค, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2568 |
| Keyword | การจำกัดความรับผิด, สัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเล, ผู้ขนส่ง, ผู้โดยสาร, หลักเสรีภาพในการทำสัญญา, Limitations of liability, Carriage of passenger and luggage by sea, Carrier liability, Passenger, Freedom of contract |
| Abstract | การรับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเลมีความสำคัญต่อการคมนาคมและอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของประเทศไทย แต่เนื่องจากการขนส่งทางทะเลเป็นการขนส่งที่มีความเสี่ยงภัยสูง ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อชีวิต ร่างกาย หรือสัมภาระของผู้โดยสาร รวมถึงความเสียหายอันเกิดจากความล่าช้าในการขนส่ง อันก่อให้เกิดความรับผิดแก่ผู้ขนส่งในการชดใช้ค่าสินไหมทดแทน อย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันประเทศไทยยังไม่มีมาตรการทางกฎหมายที่กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับสัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเลโดยเฉพาะ รวมทั้งไม่มีบทบัญญัติที่กำหนดเกี่ยวกับการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งไว้อย่างชัดเจน ทำให้ต้องอาศัยบทบัญญัติว่าด้วยการรับขนคนโดยสาร ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โดยมีมาตรา 639 ซึ่งเป็นบทบัญญัติเกี่ยวกับการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งเพียงมาตราเดียว และบทบัญญัติในมาตรานี้มิได้ให้สิทธิแก่ผู้ขนส่งในการจำกัดความรับผิด เว้นแต่จะได้มีการตกลงอย่างชัดแจ้งกับผู้โดยสาร ซึ่งการที่กฎหมายเปิดช่องให้การจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งนั้นขึ้นอยู่กับการตกลงของคู่สัญญาอาจไม่เหมาะสมกับลักษณะของการขนส่งทางทะเล และย่อมไม่เป็นธรรมแก่การคุ้มครองสิทธิของผู้โดยสาร เนื่องด้วยอำนาจการต่อรองหรือสถานะทางเศรษฐกิจของผู้โดยสารที่มักมีอำนาจต่อรองน้อยกว่าผู้ขนส่ง ทำให้ผู้โดยสารอาจจำต้องรับเอาข้อตกลงดังกล่าว การค้นคว้าอิสระนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเปรียบเทียบและวิเคราะห์เกี่ยวกับระบบการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งภายใต้สัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเลของประเทศไทย โดยศึกษาเปรียบเทียบกับหลักเกณฑ์ตามอนุสัญญากรุงเอเธนส์ว่าด้วยการขนส่งคนโดยสารและสัมภาระทางทะเล ค.ศ. 1974 อนุสัญญาว่าด้วยการจำกัดความรับผิดเพื่อสิทธิเรียกร้องทางทะเล ค.ศ. 1976 แก้ไขพิธีสาร ค.ศ. 1996 ตลอดจนกฎหมายต่างประเทศของสาธารณรัฐประชาชนจีน และราชอาณาจักรสวีเดน รวมถึงกฎหมายเกี่ยวกับการรับขนคนโดยสารและสัมภาระในรูปแบบการขนส่งอื่น ๆ ได้แก่ การรับขนทางอากาศ การรับขนทางราง และการรับขนทางถนน เพื่อวิเคราะห์และเสนอแนะแนวทางในการกำหนดมาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งภายใต้สัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเลของประเทศไทย จากการศึกษา ผู้เขียนเห็นว่าประเทศไทยควรมีมาตรการทางกฎหมายในเรื่องการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งภายใต้สัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเล โดยหลักเกณฑ์ในเรื่องการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งควรเป็นไปตามกฎหมายระหว่างประเทศ อันได้แก่ อนุสัญญากรุงเอเธนส์ว่าด้วยการขนส่งคนโดยสารและสัมภาระทางทะเล ค.ศ. 1974 และควรมีบทบัญญัติเกี่ยวกับความเสียหายอันเกิดจากการขนส่งล่าช้าไม่ว่าจะเป็นการขนส่งคนโดยสารล่าช้าหรือการขนส่งสัมภาระล่าช้าก็ตาม และกำหนดจำนวนเงินจำกัดความรับผิดของทั้งสองกรณีไว้อย่างชัดแจ้ง โดยนำหลักเกณฑ์มาจากบทบัญญัติเรื่องการรับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเลของกฎหมายต่างประเทศ อันได้แก่ กฎหมายของราชอาณาจักรสวีเดน และสอดคล้องกับบทบัญญัติแห่งกฎหมายตามสัญญารับขนคนโดยสารรูปแบบอื่น ๆ อีกทั้งควรมีการกำหนดมาตรการทางกฎหมายในเรื่องการจำกัดความรับผิดของผู้ขนส่งสำหรับการรับขนภายในประเทศด้วย ทั้งนี้ เพื่อแก้ปัญหาการนำบทบัญญัติว่าด้วยการรับขนคนโดยสารกรณีทั่วไป ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาปรับใช้กับสัญญารับขนคนโดยสารและสัมภาระทางทะเล และเพื่อความเป็นธรรมในการได้รับความคุ้มครองแก่ผู้โดยสารจากผู้ขนส่งที่อาจอาศัยหลักเสรีภาพในการทำสัญญาในการกำหนดจำนวนเงินจำกัดความรับผิด |