|
แนวคิดเรื่อง ตัวกู ของกู ในทัศนะของพุทธทาสภิกขุ |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Title | แนวคิดเรื่อง ตัวกู ของกู ในทัศนะของพุทธทาสภิกขุ |
| Creator | สราวุธ โพธิ์ศรีขาม |
| Contributor | วัชระ งามจิตรเจริญ, ที่ปรึกษา |
| Publisher | มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ |
| Publication Year | 2561 |
| Keyword | พุทธทาสภิกขุ, ตัวกู ของกู, Buddhadasa Bhikkhu, Me and Mine |
| Abstract | การศึกษาวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหมายอันแท้จริงของแนวคิดเรื่อง ตัวกู ของกู ในทัศนะของพุทธทาสภิกขุ ตามคำสอนของพุทธศาสนาเถรวาท ผลการศึกษาวิจัยพบว่า แนวคิดเรื่องตัวกู ของกู ในทัศนะของพุทธทาสภิกขุนั้น มีประเด็นของการตีความทางเนื้อหาสาระที่มีคล้ายคลึงหรือสอดคล้องกับคำสอนเรื่องอัตตา (ตัวตน) หรือตัวเรา ของเรา ตามที่ปรากฏในพระไตรปิฎกของพุทธศาสนาเถรวาท โดยมีความแตกต่างกันไม่มากนัก เพราะจากผลของการศึกษา พบว่า พุทธทาสภิกขุนิยามความหมายของคำว่า “ตัวกู ของกู” หมายถึงภาวะที่เกิดมาจากความสำคัญมั่นหมาย หรือความยึดมั่นถือมั่นที่ผิดจากความเป็นจริง ด้วยอำนาจการปรุงแต่งของอวิชชา ตัณหา และอุปาทาน ซึ่งมีความสอดคล้องกับคำสอนทางพุทธศาสนาเถรวาทที่เรียกภาวะเหล่านี้ด้วยคำศัพท์ต่างๆ ว่า อัตตา อัตตนียา อหังการ มมังการ สักกายทิฏฐิ มานะ (อัสมิมานะ) และอัตตวาทุปาทาน เป็นต้นแม้ในรายละเอียดอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นกระบวนการเกิดและดับแห่งตัวกู ของกู ตามทัศนะของพุทธทาสภิกขุ ก็เป็นไปในทิศทางเดียวกันกับคำสอนทางพุทธศาสนาเถรวาท ในแง่ที่ว่า อวิชชา เป็นมูลเหตุอันสำคัญทำให้ตัวกู ของกูเกิดขึ้น โดยมีตัณหาและอุปาทาน เป็นปัจจัยสนับสนุน แม้ในกระบวนการดับ ก็เช่นเดียวกันคือเมื่ออวิชชาดับ ตัณหาและอุปาทานก็ดับ เป็นผลให้ภาวะแห่งตัวกู ของกู ก็ดับลง (ไม่เกิดขึ้น) หรือแนวทางการปฏิบัติเพื่อกำจัดตัวกู ของกู พุทธทาสภิกขุ ก็นำเอาหลักอริยมรรคมีองค์ 8 และหลักสติปัฏฐาน 4 มาเป็นหลักปฏิบัติ เพื่อพัฒนาให้เกิดสติปัญญา สำหรับใช้เป็นเครื่องมือในการกำจัดสิ่งที่เรียกว่า ตัวกู ของกู ให้หมดสิ้นไปส่วนผลการศึกษาในประเด็นของการตีความที่แตกต่างจากคำสอนของพุทธศาสนาเถรวาท จะเห็นได้ว่า ข้อแตกต่างส่วนใหญ่นั้นจะอยู่ในรูปแบบของการอธิบายอย่างละเอียดเพื่อให้เด่นชัดมากขึ้น ทั้งเนื้อหาสาระ จุดเน้นย้ำ วิธีการ และรายละเอียดบางประการ ยกตัวอย่างเช่น พุทธทาสภิกขุอธิบายภาวะแห่งตัวกู ของกู ว่าเป็นสิ่งที่มีอยู่ทุกระดับชั้นของกิเลสต่างๆ โดยถือว่าอัตตวาทุปาทานต่างจากสักกายทิฏฐิ และเป็นอันเดียวกับมานะ (อัสมิมานะ) ซึ่งต่างจากพุทธศาสนาเถรวาทที่สอนว่า สักกายทิฏฐิและอัตตวาทุปาทานคือสิ่งเดียวกัน และต่างจากมานะ (อัสมิมานะ) |
