ตำราคาชกรรมฉบับราษฎร์ที่พบในหอสมุดแห่งชาติ
รหัสดีโอไอ
Creator วริศรา โกรทินธาคม
Title ตำราคาชกรรมฉบับราษฎร์ที่พบในหอสมุดแห่งชาติ
Contributor พัชราพรรณ กะตากูล
Publisher คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร
Publication Year 2569
Journal Title ดำรงวิชาการ
Journal Vol. 25
Journal No. 1
Page no. 141-166
Keyword ตำราคชกรรม, ตำราคชกรรมฉบับราษฎร์, หอสมุดแห่งชาติ
URL Website https://so01.tci-thaijo.org/index.php/damrong
ISSN 3027-6012
Abstract บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาต้นฉบับ เนื้อหา กลวิธีการนำเสนอเนื้อหา และคุณค่าที่ได้จากตำราคชกรรมฉบับราษฎร์ที่พบในหอสมุดแห่งชาติ จากการสำรวจเอกสารโบราณทางคชกรรมจำนวน 60 ฉบับ ผู้เขียนสังเกตเห็นว่ามีตำราคชกรรม 1 ฉบับ ได้แก่ ตำราคล้องช้าง เอกสารเลข 96 มัด 11 ซึ่งมีลักษณะของตำราฉบับราษฎร์เนื่องจากปรากฏคำภาษาถิ่นใต้ปะปนอยู่ด้านเนื้อหาพบเนื้อหาที่หลากหลาย เช่น มนตร์ขับผีคอก มนตร์แก้คุณไสย สะเดาเคราะห์ร้ายต่าง ๆ มนตร์กำหราบเชือกคล้องช้าง การตั้งคอกและทำขวัญคอก ตำราดูไข้และแก้ไข้ช้างพังพลาย เป็นต้น ด้านกลวิธีการนำเสนอเนื้อหาพบจุดที่น่าสนใจ คือการเริ่มต้นเนื้อหาในแต่ละเรื่องด้วยคำว่า “โอม” “สิทธิการิยะ” “โอมสิทิการ” เพื่อเป็นการแสดงความเคารพต่อครูอาจารย์และเพื่อความเป็นมงคล และการลงท้ายเนื้อหาแต่ละเรื่องด้วยคำว่า “แล” “จบเท่านี้แล” “เถิด” ตำราคชกรรมฉบับราษฎร์ยังสะท้อนให้เห็นถึงด้านภาษาและภูมิปัญญาท้องถิ่นเป็นอย่างดี ด้านภาษาพบว่ามีการใช้สำนวนถ้อยคำที่ให้เสียงสัมผัสแบบกวีเพื่อความไพเราะ และมีการใช้ภาษาหลากหลาย ทั้งภาษาบาลี สันสกฤต เขมร และภาษาถิ่นใต้ เป็นหลักฐานยืนยันถึงความเป็นตำราฉบับราษฎร์ที่เกิดจากภูมิปัญญาชาวบ้านอย่างแท้จริง ด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นได้สะท้อนองค์ความรู้หลายด้าน ได้แก่ ความเชื่อและพิธีกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับช้าง การแพทย์พื้นบ้าน และการจัดการสัตว์ใหญ่ แสดงให้เห็นองค์ความรู้และแนวปฏิบัติด้านคชกรรมที่สืบทอดต่อกันมาในชุมชน
คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร

บรรณานุกรม

EndNote

APA

Chicago

MLA

ดิจิตอลไฟล์

Digital File
DOI Smart-Search
สวัสดีค่ะ ยินดีให้บริการสอบถาม และสืบค้นข้อมูลตัวระบุวัตถุดิจิทัล (ดีโอไอ) สำนักการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ค่ะ