|
ความชุกและปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการใช้สารเสพติดของวัยรุ่นที่มีความหลากหลาย ทางชาติพันธุ์ในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนประเทศไทย |
|---|---|
| รหัสดีโอไอ | |
| Creator | ถิรวัฒน์ ชัยชนะ |
| Title | ความชุกและปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการใช้สารเสพติดของวัยรุ่นที่มีความหลากหลาย ทางชาติพันธุ์ในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนประเทศไทย |
| Contributor | พีรดนย์ ศรีจันทร์, พิลาสินี วงษ์นุช |
| Publisher | กองนวัตกรรมและวิจัย กรมควบคุมโรค |
| Publication Year | 2569 |
| Journal Title | วารสารควบคุมโรค |
| Journal Vol. | 52 |
| Journal No. | 1 |
| Page no. | 152-164 |
| Keyword | การใช้สารเสพติด, วัยรุ่น, ชาติพันธุ์, แบบจำลองเชิงนิเวศวิทยา |
| URL Website | https://www.tci-thaijo.org/index.php/DCJ |
| Website title | เว็บไซต์วารสารควบคุมโรค |
| ISSN | 2651-1649 |
| Abstract | ด้วยสภาพสังคมที่มีความหลากหลายด้านวัฒนธรรมและพื้นที่อยู่อาศัยสร้างสถานการณ์เสี่ยงต่อการใช้สารเสพติดในกลุ่มวัยรุ่นได้ง่ายขึ้น การศึกษาเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวางมีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจความชุกและปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการใช้สารเสพติด ผู้วิจัยดำเนินการคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างเป็นวัยรุ่นที่มีอายุ 15-17 ปี จำนวน 238 คน ด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างอย่างง่าย และรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม ตั้งแต่ ธันวาคม 2567 ถึง กุมภาพันธ์ 2568 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติก ผลการศึกษาพบว่า ความชุกของการดื่มแอลกอฮอล์มากที่สุด ร้อยละ 56.3 การใช้พืชกระท่อม ร้อยละ 18.5 การใช้ผลิตภัณฑ์ยาสูบ ร้อยละ 13.9 และการใช้กัญชา ร้อยละ 7.1 ตามลำดับ ปัจจัยที่มีผลต่อการใช้ผลิตภัณฑ์ยาสูบ ได้แก่ เพศชาย (AOR=5.8; 95% CI: 2.39-14.39) ดื่มแอลกอฮอล์ (AOR=33.1; 95% CI: 3.06-192.84) และใช้พืชกระท่อม (AOR=3.1; 95% CI: 1.40-8.58) ปัจจัยที่มีผลต่อการดื่มแอลกอฮอล์ ได้แก่ ภาวะซึมเศร้า (AOR=2.3; 95% CI: 1.25-4.34) ปัจจัยระดับระหว่างบุคคล (AOR=0.4; 95% CI: 0.23-0.89) สูบบุหรี่ (AOR=22.2; 95% CI: 2.80-176.16) และใช้พืชกระท่อม (AOR=17.2; 95% CI: 3.83-77.31) ปัจจัยที่มีผลต่อการใช้กัญชา ได้แก่ เพศชาย (AOR=46.6; 95% CI: 6.14-403.02) และใช้พืชกระท่อม (AOR=65.6; 95% CI: 9.54-452.43) และปัจจัยที่มีผลต่อการใช้พืชกระท่อม ได้แก่ สูบบุหรี่ (AOR=2.8; 95% CI: 1.09-7.50) ดื่มแอลกอฮอล์ (AOR=14.4; 95% CI: 3.19-65.80) และใช้กัญชา (AOR=25.5; 95% CI: 4.49-145.01) ผลการศึกษาพบแนวโน้มความชุกของการใช้สารเสพติดที่เพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะการใช้สารเสพติดหลายชนิดร่วมกัน ควรกำหนดนโยบายและมาตรการควบคุมป้องกันการดื่มแอลกอฮอล์และการใช้พืชกระท่อมในกลุ่มวัยรุ่นอย่างจริงจังและต่อเนื่อง |